2 kwietnia został uznany przez państwa członkowskie Organizacji Narodów Zjednoczonych jako Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.
ONZ oficjalnie zalicza autyzm do najgroźniejszych problemów zdrowotnych - obok AIDS, cukrzycy i raka.
Dzień Autyzmu obchodzony jest od 2008 roku i ma za zadanie uwrażliwiać społeczeństwo na problematykę autyzmu i niepełnosprawności. O tym zaburzeniu mówi się coraz częściej, bo liczba osób nim dotkniętych rośnie bardzo szybko, nie jest jednak pewne, czy jest to faktyczny wzrost zachorowań, czy lekarze, nauczyciele i rodzice mają dziś większą wiedzę na temat tej choroby i potrafią lepiej rozpoznać objawy.
Autyzm jest najczęściej występującym zaburzeniem rozwojowym - chorzy mają kłopoty z mówieniem, uczeniem się i kontaktami społecznymi. Często przejawiają obsesyjne, powtarzające się zachowania. Dotknięci autyzmem inaczej niż inni ludzie odbierają obrazy, dźwięki i dotyk. Często są nadwrażliwi na hałas, światło czy zapach. Mają zmniejszoną wrażliwość na ból oraz trudności z normalnym okazywaniem emocji i budowaniem więzi. Dzieci sprawiają wrażenie niegrzecznych, mają kłopoty z koncentracją, często kręcą się w kółko, machają rękami i mają trudności z mówieniu.
Przyczyny autyzmu nie są do końca znane, naukowcy najczęściej mówią o wadach genetycznych i czynnikach zewnętrznych, na przykład skażeniu środowiska, czy szczepionkach. Autyzm jest nieuleczalny, ale bardzo dobre efekty przynosi wcześnie rozpoczęta intensywna terapia.
Dzisiaj ani pewnie jutro nie będzie lekarstwa na autyzm, dlatego trzeba zrobić wszystko, żeby osobom dotkniętym tą chorobą żyło się lepiej. Niestety świadomość społeczna w kwestii autyzmu jest w Polsce bardzo niska. Reakcje na odmienne zachowanie tych osób bywają okrutne i krzywdzące. Takie dziecko jest zazwyczaj oceniane jako źle wychowane, niegrzeczne, wręcz rozwydrzone, a dorosły z autyzmem to dziwak.
Dlatego powstają inicjatywy, które mają propagować wiedzę w kwestii autyzmu. Jedną z nich jest Światowy Dzień Wiedzy o Autyzmie, który przypada na dzień 2 kwietnia.
O tym w jaki sposób funkcjonują osoby z autyzmem oraz z jakimi problemami i trudnościami borykają się na co dzień osoby dotknięte tym schorzeniem mogli przekonać się 2 kwietnia uczestnicy warsztatów pod hasłem: „Mam autyzm- zrozum mnie...” Zajęcia zostały zorganizowane przez nauczycielki ze Specjalnego Ośrodka Szkolno – Wychowawczego im. Jana Pawła II, panie Beatę Czaję, Annę Dyderską i Renatę Skowrońską, które na co dzień pracują z autystycznymi uczniami. Zajęcia przebiegały w dwóch etapach. Pierwszym etapem były warsztaty przeprowadzone w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Lubsku. W zorganizowanych zajęciach uczestniczyli uczniowie ze Szkoły Podstawowej nr 2 oraz gimnazjaliści z Niepublicznego Gimnazjum dla Młodzieży w Lubsku. Za pomocą różnych ćwiczeń np. z użyciem okularów zniekształcających obraz, rękawic zaburzających zmysł dotyku organizatorki spotkania próbowały przekazać uczestnikom warsztatów, w jaki sposób autystycy odbierają świat.
Zdjęcie nr 1 Uczniowie podczas wykonywania ćwiczeń polisensorycznych
Uczestnicy warsztatów dowiedzieli się, że zmysły u osób autystycznych, czyli smak, wzrok, słuch, węch, dotyk mogą być albo nadwrażliwe na bodźce z zewnątrz, albo za mało wrażliwe. Dlatego, w zależności od stopnia wrażliwości, osoby te potrzebują wzmocnionych stymulacji, by móc zareagować na informację z zewnątrz lub wręcz przeciwnie- bodźce, które dla zdrowych ludzi przekazują neutralne informacje są dla nich bardzo silne. Wszyscy uczestnicy warsztatów aktywnie i z dużym zaangażowaniem brali udział w proponowanych ćwiczeniach.
W części podsumowującej uczniowie SP wykonali plakaty pod hasłem „Mam autyzm- zrozum mnie...” Gimnazjaliści natomiast wcielili się w rolę osoby autystycznej piszącej list do rówieśników. Temat listu brzmiał „Jestem autystą - świat widziany moimi oczami”. Na koniec wykonano pamiątkowe zdjęcie.
Zdjęcie nr 2 Prace plastyczne autorstwa uczniów z SP nr 2
Zdjęcie nr 3 Pamiątkowe zdjęcie z uczestnikami warsztatów
W drugim etapie warsztatów uczniowie z Gimnazjum w ramach realizowanego projektu edukacyjnego pt. „Mój przyjaciel jest inwalidą – kształtowanie cech wrażliwości i szacunku” prowadzili zajęcia integracyjne w Specjalnym Ośrodku Szkolno -Wychowawczym im. Jana Pawła II. Były one przeprowadzone w formie gier i zabaw przy muzyce oraz zajęć plastycznych. Wspólna zabawa to najłatwiejszy sposób na nawiązanie przyjaznych kontaktów między dziećmi. Atmosfera zajęć sprzyjała kształtowaniu wśród uczniów z obu szkół poczucia przynależności do wspólnoty. Celem zajęć było stworzenie warunków sprzyjających integracji uczniów o różnym stopniu sprawności psychofizycznej oraz przełamanie barier i uprzedzeń. Spotkania integracyjne mają okazję uświadomić uczniom ze szkoły masowej, że w społeczeństwie istnieją również osoby o takich zaburzeniach rozwojowych, którzy na równi z innymi potrzebują szacunku, zrozumienia i akceptacji. Bliski kontakt z niepełnosprawnymi rówieśnikami uwrażliwia młodzież na potrzeby innych, uczy tolerancji i opiekuńczości.
Zdjęcie nr 4 Wspólne zabawy integracyjne uczniów SOSW i Gimnazjum
Zdjęcie nr 5 Zajęcia plastyczne cieszyły się dużym zainteresowaniem uczniów z SOSW
Ciepła i serdeczna atmosfera w czasie zajęć sprawiła, że gimnazjaliści szybko wyzbyli się początkowego zakłopotania a uczniowie niepełnosprawni nabrali pewności siebie.
Efektem zajęć było nawiązanie przyjaznych stosunków między uczniami i wyrobienie wśród uczniów Gimnazjum właściwego poglądu na problem niepełnosprawności. Podsumowaniem dwóch dni obchodów Światowego Dnia Świadomości Autyzmu były słowa Pani Dyrektor SOSW im. Jana Pawła II Elżbiety Maćko: „Dziękuję Wam za aktywny udział w warsztatach, życzliwą atmosferę oraz otwartość na potrzeby innych. Niezwykle cieszy również Wasze bezinteresowne zaangażowanie i chęć pomocy niepełnosprawnym rówieśnikom. O skuteczności integracji dzieci i młodzieży niepełnosprawnych w znacznym stopniu decydują właśnie takie postawy społeczne wobec nich. Inicjatywy podejmowane w ramach łamania barier między osobami niepełnosprawnymi i sprawnymi pozwalają na stopniową integrację i upowszechnianie pozytywnych wzorców zachowań”.
Tekst: Beata Czaja, Anna Dyderska